Windya

Demons in Paradise සිනමාපටයට යාපනය සිනමා උළෙලේදී වුණේ මොකක්ද ? ජූඩ් රත්නම්ගේ අධ්‍යක්ෂණයක් වන ‘‘පාරාදීසයේ යක්‍ෂයෝ‘‘(Demons in Paradise) සිනමාපටය 3 වැනිදා සිට 8 වැනිදා දක්වා පැවැත්වෙන යාපනය අන්තර්ජාතික සිනමා උළෙලේදී ඔක්තෝබර් 5 වැනිදා දින ප්‍රදර්ශනය වීමට නියමිතව තිබුණි. කෙසේවුවත්, Demons in Paradise සිනමාපටය යාපනය අන්තර්ජාතික සිනමා උළෙලෙන් අත්හිටුවා ඇති බව පසුගියදා (ඔක්තෝබර් 1) ජූඩ් රත්නම් විසින් නිකුත් කළ මාධ්‍ය නිවේදනයක දක්වා තිබෙයි. ජූඩ් රත්නම් අදාළ මාධ්‍ය නිවේදනයේ වැඩිදුරටත් දක්වන්නේ, අවසන් මොහොතේ එය ප්‍රදර්ශනය නොකිරීමට උළෙලේ සංවිධායකයින් තීරණය කලේ ඇයිදැයි තමන් හරි හැටි නොදන්නා නිසා ඔවුන් මේ ගැන නිසි පැහැදිලි කිරීමක් කළයුතු බවත්ය. මෙය ප්‍රදර්ශනයට එරෙහිව හඬ නගන ‘ප්‍රජාව‘ යනු කවුරුන්දැයි යන්නත් ඔහු විමසා සිටියි. කෙසේවුවත්, මේ ගැන සිය ෆේස්බුක් ගිණුමට සටහනක් එක්කළ යාපනය අන්තර්ජාතික සිනමා උළෙලේ අධ්‍යක්ෂවරිය වන අනෝමා රාජකරුණා මහත්මිය පවසන්නේ, සිනමාපටය සම්බන්ධයෙන් ජූඩ් රත්නම් පවසන අදහස් නිවැරදි නොවන බවයි. කෙසේවුවත්, සමාජ මාධ්‍ය හරහා මේ සම්බන්ධයෙන් විවිධ අදහස් පළවන අතර එහිදී වැඩි වශයෙන් අවධාරණය කර තිබෙන්නේ ජූඩ් රත්නම්ට අසාධාරණයක් සිදුවී ඇති බවත් මෙහිදී භාෂණයේ හා ප්‍රකාශනයේ නිදහස උල්ලංඝනය වී ඇති බවත් යන්නයි. Demons in Paradise සිනමාපටය 2017 වසරේ ප්‍රංශයේ කාන් චිත්‍රපට උළෙලේ (Cannes Films Festival) හි දී පළමුවරට තිරගත වූ Demons in Paradise චිත්‍රපටය එහිදී Camera d’Or හා Golden Eye සම්මාන සඳහා නිර්දේශ වූ අතර තවත් ජාත්‍යන්තර උළෙලයන් වලට ද මෙය තරඟ වැදී ඇත. ජූඩ් රත්නම්ගේ අධ්‍යක්ෂණයක් වන Demons in Paradise ජූලි පරාටියන්ගේ නිෂ්පාදනයක් වන අතර මෙහි කැමරාකරණය චින්තක සෝමකීර්ති හා මහින්ද අබේසිංහ ගෙනි. එසේම පසුගිය වසර පුරාවට ලොව පුරා චිත්‍රපට උළෙල ගණනාවකට ඉදිරිපත් වෙමින් සම්මාන කිහිපයක්ම හිමි කරගෙන ඇත. The Hindu මේ ගැන සටහන් කර ඇති අයුරු මේ සම්බන්ධයෙන් The Hindu පළකර ඇති ලිපියේ (ඔක්තෝබර් 2) දක්වා තිබෙන කරුණු මෙසේය. ”ලාංකීය සිනමා අධ්‍යක්ෂවරයෙකු වන ජූඩ් රත්නම් විසින් අධ්‍යක්ෂණය කළ Demons in Paradise සිනමාපටය යාපනය ජාත්‍යන්තර සිනමා උළෙලේදී මේ සතියේ ප්‍රදර්ශනය වීමට නියමිතව තිබුණි. කෙසේවුවත්, අදාළ සිනමාපටය ප්‍රදර්ශනය කිරීමට නියමිත සිනමාපට ඇතුළත් ලැයිස්තුවෙන් ඉවත් කර ඇති අතර පශ්චාත් යුද සමයක් පවතින ලාංකීය සමාජයේ භාෂණයේ හා ප්‍රකාශනයේ නිදහසට එල්ල කළ පහරක් ලෙස මෙය හඳුන්වයි. ජූඩ් රත්නම් පවසන පරිදි මේ සිනමාපටය උළෙලෙන් වාරණය කිරීමට හේතුවී ඇති කරුණ බවට සිනමා උළෙලේ සංවිධායකයින් පවසන්නේ, ‘ප්‍රජාවෙන් එල්ල වූ බලපෑම‘ යන්නයි. ඊට අදාළව ඔහු විසින් නිකුත් කළ නිවේදනයේ දක්වා තිබෙන්නේ, ‘මගේ සිනමාපටය ලැයිස්තුවෙන් ඉවත් කරගැනීම සම්බන්ධයෙන් උළෙලේ සංවිධායකයින් මෙතෙක් නිසි පැහැදිලි කිරීමක් සිදුකර නැත. මෙය භාෂණයේ හා ප්‍රකාශනය පිළිබඳ මූලික අයිතීන් උල්ලංඝනය කර ඇති බවත් නිදහසට එල්ල වූ බාධාවක් හා වාරණයක් බවත්‘ ඔහු පසුගියදා නිකුත් කළ නිවේදනයේ දක්වා ඇත. යාපනය ජාත්‍යන්තර සිනමා උළෙලේ අධ්‍යක්ෂිකාව වන අනෝමා රාජකරුණා මහත්මිය පවසන්නේ, සිනමාපටය වාරණය කිරීම සම්බන්ධයෙන් නිසි පැහැදිලි කිරීමක් සිදුකර නැති බවයි…. මේ පිළිබඳ අදහස් දක්වන ජූඩ් රත්නම් පවසන්නේ ‘මේ සිනමාපටය යාපනයේ ප්‍රදර්ශනය කිරීමට ලැබුණු පළමු අවස්ථාව මෙයයි. LTTE සංවිධානය දමිළ සමාජය තුළම විවේචනය කිරීම හරහා මේ සිනමාපටය හරහා විවේචන මෙන්ම විවේචනාත්මක පිළිගැනීම් ද ඉදිරිපත් කර තිබෙනවා. ලංකාවේ සමාජය තුළ ඵෙතිහාසික වශයෙන් පැවත ගෙන එන වෙනස්කොට සැලකීම මෙන්ම දමිළ සුළුතරය වෙත එල්ල කළ කෘරත්වය LTTE අරගලය තුළ තවමත් මුල්බැසගත් අදහස් බවට පත්වී තිබෙනවා. කෙසේවෙතත්, LTTEයේ අධිපතිවාදී ආකල්පය මෙන්ම විසම්මුතිකභාවය සම්බන්ධ නොඉවසිලිවන්ත බව ගැන දමිළ සමාජයේ ඉන්න පිරිසක් දිගු කලක් තිස්සේ ප්‍රශ්න කරනවා. ඔවුන් LTTE ය ‘දේශද්‍රෝහීන්‘ ලෙස හංවඩු ගහන අතර එවැනි හඬවල් ඉවත් කරදමා තිබෙනවා. උළෙලේ සංවිධායකයින් පවසන්නේ මේ සිනමාපටය ප්‍රදර්ශනය කිරීම සම්බන්ධයෙන් ‘ප්‍රජාවෙන්‘ බලපෑමක් පැමිණි බවයි. මේ කියන ප්‍රජාව කවුද ?. ප්‍රධාන දේශපාලන ආධිපත්‍යයට සම්බන්ධ කතිකාවට විරුද්ධව අදහස් පළකරන ඕනෑම දේකට විරුද්ධව යන අවතාරයක් වසර ගාණක් තිස්සේ අප අතර ඉන්නවා. මේ සිදුවීමෙන් නැවතත් තහවුරු කරන්නේ ඒ අවතාරය අප අතර පවතින බවයි‘‘ යන්නයි. යහපාලනය භාෂණයේ හා ප්‍රකාශනයේ අයිතිය තහවුරු කරාවිද ? සුප්‍රකට ලේඛක සල්මන් රුෂ්ඩි වරෙක පවසන්නේ, ‘‘ඕනෑම විවෘත සමාජයක පදනමට හේතුවන සුවිශේෂී කරුණු ද්විත්වය වන්නේ භාෂණයේ හා ප්‍රකාශනයේ නිදහස හා නීතියේ ආධිපත්‍යයයි. මේ පදනම නැති තැන නිදහස් රටක් බිහිවන්නේ නැත‘‘ යන්නයි. රාජපක්ෂ රෙජීම් පාලනය පරදවා වත්මන් යහපාලන ආණ්ඩුව බලයට පත්වන්නේ රට තුළ නීතියේ ආධිපත්‍යය ස්ථාපිත භාෂණයේ හා ප්‍රකාශනයේ නිදහස ස්ථාපිත කරන බවට වූ පොරොන්දුව මතය. එවැනි පසුබිමක Demons in Paradise සිනමාපටය යාපනය අන්තර්ජාතික සිනමා උළෙලේදී අසාධාරණයට ලක්වන්නේ රජයේ බලධාරීන්ගේ උපදෙස් වල දායකත්වයෙන් ද යුතුව නම් භාෂණයේ හෝ ප්‍රකාශනයේ නිදහසට එල්ල වී ඇති බාධාව තරයේ හෙළාදකිමු. https://youtu.be/E8N-Esvj--0 https://youtu.be/quJTd3Asag0

මන්තෝ කියන්නේ කවුද ? පංජාබයේ ඉපදුණු සාදත් හසන් මන්තෝ සුවිශේෂී ලේඛකයෙකු විය. සමාජය තුළ තැලී පොඩිවුණු මිනිසුන් විඳි ජීවිතය ගැන ඔහු ලියූ කම්පිත කෙටිකතා ඉන්දියාවේ සැබෑ චිත්‍රය ලෝකය හමුවට ගෙන ආවේය. මන්තෝගේ බොහෝ කෘතීන් වලට මුල්වූයේ 1936 සිට 1948 දක්වා කාලයේදී මුම්බායේ ගෙවූ ජීවිතයයි. සිය දිවියේ සතුටින් ගෙවූ කාලය ලෙස නම්කරන්නේ මේ සමයයි. ඉන්දියාවේ ගෙවුණු සමයේදී ඔහු අත්විඳි සුන්දර මෙන්ම අසුන්දර අත්දැකීම්ද ලේඛන ලෙස එළිදක්වා ඇත. හඬක් නැති මිනිසුන්ට හඬක් වූ මන්තෝට සිය කෙටිකතා අශෝභන බවට එල්ල වූ අසත්‍ය චෝදනා හයක් හමුවේ නීතියේ ඉදිරියේ පෙනී සිටින්නට සිදුවූවේය. නන්දිතා දාස් සිනමාව තුළ මැවූ මන්තෝ නන්දිතා දාස් විසින් තිර පිටපත ලියා අධ්‍යක්ෂණය කළ මන්තෝ (Manto) සිනමාපටය තුළ දිගහැරෙන්නේ ඔහුගේ ජීවන කතාවයි. විශේෂයෙන්ම, මේ සිනමාපටයේ අවධානයට ලක්කර තිබෙන්නේ මන්තෝ පාකිස්ථානයට යාමට පෙර බොම්බේ හි ගතකළ අවසන් අවුරුදු කිහිපයයි. නන්දිතා දාස් අධ්‍යක්ෂණය කරනු ලබන දෙවන වෘත්තාන්ත සිනමාපටය මෙය වන අතර එය එළඹෙන ඔක්තෝබර් 11 වැනිදා ලන්ඩන් සිනමා උළෙලේදී ප්‍රදර්ශනය වීමට නියමිතය. පසුගිය මැයි 13 වැනිදා කෑන්ස් උළෙලේදී මේ සිනමාපටය මුල් වරට ප්‍රදර්ශනය විය. නව්සුදීන් සිද්ධික් මෙහි මන්තෝගේ චරිතයට පණදෙයි. තාහිර් රාජ් බාසින්, රසිකා දූගල් ද මෙහි රංගනයෙන් දායක වේ. ‘‘මන්තෝ තමන් වටා සිද්ධ වෙන දේවල් වලට අපූරු ප්‍රතිචාර ලබාදුන්නු කෙනෙක්. ඔහු කරපු කියපු දේවල් අදට පවා වලංගුයි. කාන්තාවන් හා ලිංගික ශ්‍රමිකයින් සම්බන්ධයෙන් බොහොම සංවේදීව කටයුතු කරපු කෙනෙක්. ඉන්දියාවේ කිසිම ලේඛකයෙකු ඒ සමයේදී මෙවැනි තේමාවන් තෝරාගත්තේ නැහැ ‘‘ මන්තෝ ගැන පවසන නන්දිතා දාස් අදහස් දක්වන්නීය. සමස්ත සිනමාපටය පුරාවටම මන්තෝ විසින් රචිත කෘතීන් පහක් ගැන මතකය නන්දිතා දාස් විදහා දක්වන අතර මන්තෝගේ නිර්මාණ මෙන්ම ප්‍රබන්ධ හා කරුණු අතර ඇති රේඛාව මේ සිනමාපටය තුළ බොඳකර හරින බව විචාරක මතය වී ඇත. ඉන්දියාව හා පකිස්ථානය අතර ඇති මිත්‍රත්වය විදහා දැක්වූ “Toba Tek Singh” නමින් ඔහු ලියූ කෙටිකතා පෙළ අතිශයින් ජනප්‍රියත්වය පත්වුණි. පාකිස්ථානය ස්වාධීනත්වය ලැබූ සමයේදී ලාහෝරයේ දිවි ගෙවූ තැනැත්තෙකු පදනම් කරගෙන මේ කෘතිය ලියැවී ඇති අතර ඊට යටින් ලාහෝර් නගරයේ සිටි පිම්පියන්, මැරයින්, රූපලාවන්‍යගාර පවත්වාගෙන යන ස්ත්‍රීන් සහ මුඩුක්කු පෙදෙස් වල ජීවත් වූ ලිංගික ශ්‍රමිකයින් ගැන ද සදහන් කර ඇත. මන්තෝ (Manto) සිනමා නිර්මාණය හා නන්දිතා දාස් මන්තෝ ගැන අදහස් දක්වන සුප්‍රකට ලේඛක සල්මන් රුෂ්ඩි පවසන්නේ, ‘‘මන්තෝ ඔහුගේ යුගයේ දිවි ගෙවු අසමසම ලේඛකයා යි. ඉන්දියාව හා පාකිස්ථානය ගැන දෙගිඩියාවෙන් සිටි මෙන්ම දෙරට අතර පැවති දරුණුතම ගැටළු වලට මැදිහත් වුණු තැනැත්තා ඔහුයි. බොම්බේ නගරය මන්තෝගේ නිර්මාණයන් පුබුදුවා ලු තැනයි‘‘ යන්නයි. මේ සත්‍යය මන්තෝ ගැන නිර්මාණය වු සිනමාපටයෙන් ද දිගහැරේ. 1940 දශකයේදී මන්තෝ නගරය නියෝජනය කළ හඬ බවට පත්ව සිටියේය. සත දෙකකින් මෙන්ම රුපියල් 10,000 ක් අතේ තබාගෙන නගරයේ ජීවත් විය හැකි අන්දම ගැන සංචාරක මඟපෙන්වන්නෙකුගේ විලාසයෙන් මන්තෝ කියාදුන්නේය. 40 දශකයට පෙර හා පසු බොම්බාය තුළ පැවති සංකීර්ණත්වය සම්බන්ධයෙන් මන්තෝ මෙන්ම නන්දිතා දාස් ද බියට පත්නොවන බව සිනමා විචාරක අදහසයි. ‘‘බොම්බායේ සුවිශේෂී සංධිස්ථාන වන ඉන්දියාවේ පිවිසුම් දොරටුව, චිත්‍රාපති ශිවාජි දුම්රියපොළ වැනි ස්ථාන ගැන කියලා සුලභ කතා කියන්න මට වුවමනා වුණේ නැහැ. සාමාන්‍ය මිනිස්සු ඉන්දියාව දකින්නේ කොහොමද යන්න අවධානයට බඳුන් කරන්න මට වුවමනා වුණා.‘‘ මන්තෝ ඔහුගේ ජීවිත කාලය පුරාම සිය අනන්‍යතාවය සම්බන්ධයෙන් දැවැන්ත අරගලයක නිරත වූ බවත් මේ සිනමාපටය නිර්මාණය කිරීමට පෙළඹවු මූලික සංසිද්ධිය වුයේ එය බව ඇගේ අදහසයි. සික්, ක්‍රිස්තියානි හා යුදෙව් පිරිස් වෙසෙන ජනාකීර්ණ නගරයක ජීවත් වූ මන්තෝ මුස්ලිම් ජාතිකයෙකු වූවේය. නව්සුදීන් – මන්තෝ ලෙස මන්තෝ දුටු ඉන්දියාව එක ගොඩේ ජීවත් වූ රෙදිපිළි කර්මාන්ත ශාලා වල රැකියාවේ නියැලුණු කම්කරුවෝ ද තවත් පසෙකින් සුඛෝපභෝගී ජීවිත ගෙවු සිනමා ශිල්පීන් ද මන්තෝගේ ඇසට හසුවූවේය. මේ ප්‍රතිවිරෝධතා හා අසමානතා මැද හුස්ම ගත් මන්තෝ තුළ බුම්බායි හි නුතන වෘත්තාන්තය පිළිබිඹු වේ. මේ පරිසරය මන්තෝගේ අනන්‍යතාව මූර්තිමත් කිරීමට හැකිවිය. නමුත්, සිය ආගමික අනන්‍යතාවය හමුවේ අභියෝග වලට ද මුහුණදෙන්නට සිදුවූවේය. ‘‘අනන්‍යතාව, ජාතිකවාදය හා ආගම ගැන වූ ගැටළුව සමග අදටත් අප පොරබදිනවා. මේ ප්‍රශ්න ඉන්දියාවේ පමණක් නොව සමස්ත ලෝකය පුරාම විසිරී තිබෙනවා. අනන්‍යතා දේශපාලනයේදී එදා මෙන්ම අදත් මන්තෝගේ වචන රැව් පිළිරැව් දෙනවා‘‘ යැයි නන්දිතා දාස් පවසන්නීය. ‘‘මන්තෝගේ නිර්මාණ බිහිවූවේ ඔහුගේ අත්දැකීම් තුළිනුයි. තමන් දුටු සත්‍යය කොයිතරම් තිත්ත වුණත් ඒ ගැන ඇත්ත කියන්න මන්තෝ කිසිදාක බිය වුණේ නැහැ. සදාචාරය, මනුෂ්‍යත්වය හා සත්‍යය ගැන ඔහු තුළ තිබූ හැඟීම අද ලෝකයටත් වැදගත්. ‘පසු සත්‍යය හා අසත්‍ය පුවත්‘ වැනි සංකල්ප ගැන නූතන ලෝකය තුළත් කතාබහ සිද්ධවෙනවා. සත්‍යය පැවසීමේ අවකාශය හැකිලෙමින් තිබෙන බව අප පවසනවා‘ ඔහු එදා මේ ගැන කතා කළා සැබෑ මන්තෝ ‘‘මේ සිනමාපටයේදී සිද්ධවෙන්නේ හුදෙක් ඉන්දීය ලේඛකයෙකුගේ ජීවිත කතාව පැවසීම නොවේ. ඉන්දීය සමාජය මෙන්ම සමස්ත ලෝකය තුළම තිබෙන සීමා මායිම් ගැන කතාබහට ලක්කෙරෙනවා. අප හා ඔවුන්, එක් මනුෂ්‍ය කොට්ඨාසයක් හා තවත් මිනිස් කොට්ඨාසයක් අතර පවතින බෙදීම් ගැන මෙහිදී කතාබහට ලක්කරනවා. සත්‍යය ගැන වෙන වැදගත්කම අපෙන් ගිලිහෙමින් යනවා, අපි අවංක වීම නතරකර දමා තිබෙනවාද ?‘‘ නන්දිතා දාස් සිය නිර්මාණය හරහා ඉදිරිපත් කරන මන්තෝ නිදහස් සිතුවිලි වලින් පිරි තැනැත්තෙකුය. පාකිස්ථානය මෙන්ම ඉන්දියාව යන දෙරටටම මුහුණදෙන්නට සිදුවන අභියෝග ගැන දැන සිටි මන්තෝ අනාගත වක්තෘවරයෙකුද ? යන්න ඇය ප්‍රශ්න කරයි. ‘‘සිනමා නිර්මාණයක් හරහා මේ තමයි හැබෑ ඉන්දියාව යැයි කියන්න කිසිවෙකුට බැහැ. ජිග්සෝ ප්‍රහේලිකාවක් වගේ එකිනෙක කෑලි එකතු කරලා අවසානේදී සම්පූර්ණ රූපය එකතු වුණාම ඉන්දියාව මොනවගේද කියලා දැකගන්න හැකිවෙනවා. මොකද එකිනෙකා ඉන්දියාව ගැන තේරුම් ගන්නේ විවිධාකාරයටයි. ඔහු එදා සමාජයේ හෘද සාක්ෂිය බවට පත්වුණා. එකල ඔහු රචනා කළ දේවල් මේ සමයේදී ලිව්වා නම් බොහෝ දුරට ඔහුගේ නිර්මාණ තහනම් වෙන්න තිබුණා‘‘ මන්තෝ අද ජීවත් වුවහොත් ඔහුට අත්වන ඉරණම ගැන නන්දිතා පවසන්නේ එලෙසිනි. The Guardian ඇසුරිනි

ප්‍රංශ ජාතික සිනමා අධ්‍යක්ෂවරයෙකු වන ලුක් බෙසන්ට ස්ත්‍රී දූෂණ චෝදනා එල්ල වී ඇත. නිරූපණ මෙන්ම රංගන ශිල්පිනියක ද වන සෑන්ඩ් වැන් රෝයි පැරිස් පොලීසියට පවසා ඇත්තේ, ලූක් විසින් ඇය කිහිපවරක්ම දූෂණයට ලක්කළ බව හා ඒ නිසාම තුවාල ලැබූ ඇගේ සිරුරින් රුධිරය ද ගලාගිය බවයි. පසුගිය අප්‍රේල් මසදී ඇය පදිංචි වී සිටි නිවසට අනවසරයෙන් ඇතුළු වුණු ලුක් විසින් ඇයව අතවරයට ලක්කර ඇත. තමන්ට ලිංගිකව එක්වීමට කිසිදු අවශ්‍යතාවක් නොපැවති අවස්ථාවකදී තමා යටට ඇඳ සිටි සාය ඉවත් කළ ලූක් බලහත්කාරයෙන් තමා සමග ලිංගිකව හැසිරුණු බවත්ය. ‘ලූක් කිසිලෙසකින්වත් නැවතුණේ නැහැ‘ යන්න ඇය පැරිස් පොලීසියට පවසා ඇත. මැයි මාසයේදී සිට කතාබහට ලක්වන මෙම සියලු චෝදනා ලූක්ගේ නීතිඥවරයා වන තෙරේ මැරම්බර්ට් විසින් ප්‍රතික්ෂේප කරනු ලබයි. වැඩිදුරටත් අදහස් දක්වන නීතිඥවරයා පවසන්නේ, තමා නිර්දෝශී බව ඔප්පු කිරීමට ලූක්ට හැකිවනු ඇති බවත් මෙම පුවත ඇසූ ඔහු පුදුමයට පත්වු බවත්ය. බෙසන්, #MeToo යුගයේදී පළමු වරට දූෂණ චෝදනා වලට බඳුන් වු පළමු සිනමා ශිල්පියා වේ. ලූක් විසින් 2017 වසරේදී අධ්‍යක්ෂණය කළ Valerian and the City of a Thousand Planets සිනමාපටයට ද සෑන්ඩ් රංගනයෙන් දායක වී ඇත. Lucy, 3 Days to Kill, Valerian and the City of a Thousand Planets, The Big Blue, The Transporter, Taken, Kiss of the Dragon හා La Femme Nikita යන සිනමාපට ලුක් විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද සිනමාපටයන්ය. රටේ අනන්‍යතාව සිනමා කර්මාන්තය වි තිබෙන තත්ත්වයක ඇමරිකානු සිනමාව තුළ හාවේ වින්ස්ටන්ට හිමිවී ඇති තැන ප්‍රංශයේ වෙසෙන බෙසන්ට හිමිවී ඇති අතර ඔහුට එරෙහිව දූෂණ චෝදනා එල්ල වීම ජාත්‍යන්තර මාධ්‍ය තුළ කතාබහට ලක්වේ. The New York Times ඇසුරිනි

’අතිශය සාමාන්‍ය අන්දමේ ප්‍රේමයක් යනු රසවත් අත්දැකීමක් නොව අතිශය නීරස අත්දැකීමක්‘‘ – රෝමන් පොලන්ස්කි ලන්ඩනයේ ඉන්න පොලන්ස්කිට නොහිතුව විදියේ දුරකතන ඇමතුමක් ලැබෙනවා. දවස හරියටම 1969 අගෝස්තු 9 වැනිදා. ඔව්, ඒක ආන්ස්වර් කරන්නම ඕන ඇමතුමක්. පොලන්ස්කිව අමතන ඔහුගේ නිවසේ මෙහෙකාරිය භීතිය මුසු වුණු හඬින් කියන්නේ ඔහුගේ බිරිඳ ඇතුළු තවත් මිතුරන් සිව්දෙනෙක් සෙලෝ ඩ්‍රයිව් හි පිහිටි ඔවුන්ගේ නිවස තුළදී අති අමානුෂික විදියට මරා දමා තිබෙන බවයි. මරා දමන මොහොත වෙද්දි පොලන්ස්කිගේ ආදරණීය බිරිඳ වගේම එකල තරුණ රංගන ශිල්පිනියක වුණු ෂැරොන් ටේට් මාස අටහමාරක ගැබිණියක්. ඝාතකයා තියුණු ආයුධයක් පාවිච්චි කරමින් ඇගේ සිරුර දාසය වතාවක් කපා කොටා තිබුණු අතර නිවසේ ඉදිරිපස දොරටුවේ ඇගේ සිරුරෙන් වෑහුණු ලේ යොදාගනිමින් ‘පිග්‘ යන වදන ලියා තිබුණා. ඒ භීතිය මුසු වුණු සිනමාපටයක දර්ශනයක් නම් නොවෙයි. ඔස්කාර් සම්මාන දිනූ සුප්‍රකට සිනමා අධ්‍යක්ෂ රෝමන් පොලන්ස්කිගේ කතාව. ‘‘ෂැරොන්ගේ මරණය මගේ ජීවිතය ඇතුළේ තවමත් හොල්මන් කරනවා. මං සතුටින් ඉන්න හැම මොහොතකම අදටත් මට වරදකාරී හැඟීමක් දැනෙනවා.‘‘ සිය ජීවිතයේ අසූ හතර වැනි කඩඉම පසුකරන මේ නිර්මාණ ශිල්පියා චාල්ස් මැන්සන් පවුලේ සාමාජිකයින් විසින් මරාදැමුණු ෂැරොන් ගැන සිහිපත් කරන්නේ එලෙසයි. 1933 දී පැරීසියේ දී උපත ලබන පොලන්ස්කිගේ ජීවිතය බේරෙන්නේ ආශ්චර්යයකින් බව ඔහු ගැන පවසන බොහෝ දෙනාගේ අදහස වී තිබෙනවා. පෝලන්තයේ සිට පැමිණි යුදෙව් සංක්‍රමණිකයෙකු වුණු පොලන්ස්කිගේ තාත්තා අතිශය අසාමාන්‍ය තීරණයක් ගනිමින් තමන්ගේ පවුලේ උදවියව පෝලන්තයේ, ක්‍රකොව් නගරය වෙත රැගෙන යනවා. ඒ 1936 දී යි. හිට්ලර්ගේ ආක්‍රමණත් එක්ක මේ පිරිස යුදෙව් ජනාවාසයට කොටුවෙනවා. මේ වෙද්දි මාස හතරක ගැබිණියක් වුණු පොලන්ස්කිගේ අම්මා ඔස්ට්විච්හි ගෑස් කඳවුරු තුළදී ඝාතනයට ලක්වෙනවා. පසුකලෙක දෙවන ලෝකය යුද්ධය සමයේදී යුදෙව් – පෝලන්ත සම්භවයකින් යුතු සංගීතඥයෙකු වූ ව්ලැඩ්ස්ලෝ සිස්පිල්මන් මුහුණදුන් සැබෑ අත්දැකීම් තේමාකරගනිමින් නිර්මාණය වූ The Pianist (2002) සිනමාපටය තුළ පොලන්ස්කි වැනිම වූ යුදෙව් ජනතාවට මුහුණදෙන්නට සිද්ධ වුණු ඛේදජනක සිදුවීම් ප්‍රතිනිර්මාණය වෙනවා. The Pianist නමින් ව්ලැඩ්ස්ලෝගේ රචනා කළ ස්වයං ලිඛිත චරිතාපදානය ඇසුරින් නිර්මාණය කෙරුණු මේ සිනමාපටය එම වසරේ ඔස්කාර් සම්මාන උළෙලේදී පොලන්ස්කි හොඳම අධ්‍යක්ෂවරයා බවට පත්කරමින් තවත් ඔස්කාර් සම්මාන දෙකකින් පිදුම් ලබනවා. අසීරුවෙන් ජර්මන් හමුදාවන්ගෙන් ජීවිතය බේරාගත් පොලන්ස්කි සිය ළමා වියේදී දුටු අඳුරු අත්දැකීම් ගැන සිහිපත් කරනවා. ඔහුගේ පියා හා තවත් මිනිසුන් පිරිසක් ජර්මන් හමුදාවන් වල අඩන්තේට්ටම් වලට ලක්වෙමින් ගමන් කරන අයුරු දකින කුඩා පොලන්ස්කි ඔවුන් මේ යන්නේ කොතැනටදැයි විමසා සිටිනවා. තමන්ට අඩි කීපයක් දුරින් සිටගෙන ප්‍රශ්න කරන මේ පුංචි කොළුවා ජර්මන් හමුදාවන්ට හසුවේයැයි බියවෙන පොලන්ස්කිගේ තාත්තා පෝලන්ත භාෂාවෙන් ‘ඉක්මනට මෙතනින් පැනගන්න‘ යනුවෙන් මුමුණනවා. 1943 දී තමන් ජීවත්වුණු යුදෙව් ජනාවාසයෙන් පැනගන්න මේ දරුවා පෝලන්ත රෝමන් කතෝලික පවුලක් සමගින් හැදී වැඩෙන්නේ ඔහුගේ පියා කර තිබුණු ඉල්ලීමකට අනුවයි. අවසානයේදී දිවි ගලවාගන්න පොලන්ස්කිගේ පියාට තමන්ගේ දරුවාව සොයාගන්නට හැකිවෙනවා තරුණ පොලන්ස්කි සිනමාව ගැන වඩ වඩාත් උනන්දු වෙනවා. වෙනත් වෘත්තීන් වල නියැලීමට අවකාශ තිබියදී සිනමා අධ්‍යක්ෂවරයෙකු වූවේ ඇයිදැයි පොලන්ස්කිගෙන් විමසන ලද අවස්ථාවේදී ඔහු පවසන්නේ, ‘‘සිනමා අධ්‍යක්ෂණයට පිවිසීමේ දැඩි උනන්දුව මගේ තරුණ වියේ සිටම පැවතුණා. මා හැදෑරුවේ වගේම මට හොඳින්ම කළ හැකි කාර්යයත් අධ්‍යක්ෂණයයි. ඉතිං, මං වෙන දෙයක් තෝරාගන්නේ ඇයි ?’’ යන්නයි. හොඳම අධ්‍යක්ෂවරයාට හිමි ඔස්කාර් සම්මානයෙන් පවා පිදුම් ලැබූ පොලන්ස්කිට සිය වෘත්තීය ජීවිතය ගැන කලකිරීමක් ඇතිවුණු අවස්ථාවන් නැතුවාම නොවෙයි. ඔහු වරෙක පවසන්නේ, Tess (1979) සිනමාපටය අධ්‍යක්ෂණය කිරීමෙන් පසු එය උතුරු ඇමරිකාවේ ප්‍රදර්ශනය කිරීමට දීර්ඝ කාලයක් ගතවීම හා විචාරක ප්‍රතිචාර ලබන්නට දීර්ඝ කාලයක් ගතවීමත් සිනමාවෙන් ඈත්විය යුතුයැයි සිතට දැනුණු බවයි. නමුත්, අවසානයේදී දිගු කාලයක් ගතවී ගොස් වුවද මේ සිනමාපටය ඔස්කාර් සම්මාන ත්‍රිත්වයකින් මෙන්ම ප්‍රංශයේ දී ද ඇගයීමට ලක්වෙනවා. මෙකලදී වෙනත් රැකියාවකට යොමුවිය යුතු යැයි තමන් තදින් තීරණය කළ බව පොලන්ස්කි පසුකාලීනව පවසනවා. නමුත්, එලෙස තෝරාගන්නා වෙනත් වෘත්තියකින් සිනමා නිර්මාණයකින් තමන් ලබන තෘප්තිය නොලබන බව තමාට තේරුම්ගිය නිසා නැවතත් සිනමාවට පිවිසුණු බව ද ඔහුගේ අදහස වී තිබෙනවා. සමන්තා ගෙයිලි සම්බන්ධ සිදුවීම පොලන්ස්කිගේ ජීවිතය උඩු යටිකුරු කරන්නට සමත්වෙනවා. වයස අවුරුදු 13 ක දැරියක වුණු සමන්තා පොලන්සිකි අතින් අතවරයට ලක්වීමත් සමග ඔහු දින 42 ක කාලයක් සිර මැදිරියක ගෙවන්නට සිද්ධවෙනවා. 1978 පෙබරවාරි 1 වැනිදා නිදහස ලබන ඔහු නඩුවේ අවසන් තීන්දුව ලැබෙන්නට එක් දිනක් තිබියදී ඇමරිකාවේ සිට ලන්ඩනයට පලායනවා. පසුදා ප්‍රංශයට යන පොලන්ස්කි ප්‍රංශ පුරවැසිභාවය ලැබුව ද ඔහුට එරෙහිව ලබාදීමට නියමිත දඬුවම් තවමත් එලෙසම පවතිනවා. ඇමරිකාවේ ඉල්ලීම මත 2009 වසරේදී ස්විට්සර්ලන්ත ආරක්ෂක අංශ වල අත්අඩංගුවට ලක්වෙන ඔහු මාස දෙකක කාලයක් රඳවා තබාගැනීමෙන් අනතුරුව නිදහස් වෙන්නේ ඇමරිකාවෙන් කළ ඉල්ලීම් ස්විට්සර්ලන්ත ආරක්ෂක අංශ ප්‍රතික්ෂේප කළ නිසාවෙනුයි. 2015 පෝලන්ත අධිකරණය පවසන්නෙත් පොලන්ස්කි නැවතත් ඇමරිකානු අධිකරණය හමුවේ පෙනී නොසිටිය යුතු බවයි. කාන්තාවන් තිදෙනෙකු සමගින් දිවි ගෙවූ පොලන්ස්කි අද ප්‍රංශයේ දිවිගෙවනවා. කෙසේවුවත්, කලෙක ඔහුව සාදරයෙන් පිළිගත් ලෝකයම සමහර අවස්ථාවලදී පොලන්ස්කිට චෝදනා කරන තැනට අද පත්වී සිටිනවා. Motion Picture Arts and Sciences ඇකඩමිය පසුගිය මැයි 3 වැනිදා පොලන්ස්කිව එහි සාමාජිකත්වයෙන් නෙරපා හරින්නේ ඔහුට එරෙහිව ඇති නඩු විභාග නිසාවෙනුයි සිය ජීවිතය තුළ භීතිය, බුහුමන මෙන්ම අපවාද වලට ද ලක්වී තිබෙන පොලන්ස්කි පවසන්නේ, ”අතිශය සාමාන්‍ය අන්දමේ ප්‍රේමයක් යනු රසවත් අත්දැකීමක් නොව අතිශය නීරස අත්දැකීමක්‘‘ යන්නයි.